W drodze badań naukowych opracowano receptury na specjalne powłoki lub impregnaty, które uniemożliwiają przenikanie graffiti wgłąb porowatych podłoży i w powłoki malarskie, pozwalają za to usunąć graffiti bez uszkodzenia podłoża. Preparaty te chronią też przed brudem, zniszczeniem, przed działaniem szkodliwych czynników atmosferycznych, promieniowaniem UV, zastępując zwykłą impregnację hydrofobową.

Systemy antygraffiti

W praktyce stosuje się następujące rodzaje ochrony antygraffiti:

• ochrona trwała (powłoki trwałe i impregnacja),
  
• ochrona czasowa (powłoki tracone).
  

Ochrona trwała polega na naniesieniu specjalnych powłok trwałych odpornych na uszkodzenia mechaniczne, które nie pozwolą na migrację farb typu spray wgłąb podłoża lub na odpowiedniej impregnacji podłoża, które byłoby zdolne do powstrzymania przenikania spra'yów wgłąb. Graffiti daje się wtedy łatwo usunąć za pomocą odpowiednich środków pochłaniających.

Powłoki trwałe to zazwyczaj 2 - komponentowe preparaty błonotwórcze, wykonane na bazie żywic epoksydowych lub poliuretanowych, zawierające rozpuszczalniki organiczne. Dostępne są też środki w postaci emulsji wodnych w/w żywc

Ich zalety, to:

• wysoka trwałość, również na uszkodzenia mechaniczne,
• odporność na czynniki atmosferyczne, elewacje można myć myjką, wysokociśnieniową bez ograniczeń,
• wysoka chemoodporność,
• dostępność w wersji przezroczystej i barwnej oraz w wersji "połysk" lub "mat".
  

Powłoki trwałe posiadają też wady:

• skomplikowane mieszanie i aplikacja,
• brak gwarancji procesu "odwracalności" zabiegu.

Impregnacja antygraffiti nie jest widoczna lub słabo widoczna na powierzchni chronionego materiału. Przez taką impregnację otwarte pory materiałów budowlanych chroni się hydrofobowo i zarazem oleofobowo. Są to zwykle 2 - komponentowe preparaty, przygotowywane tuż przed aplikacją, jak powłoki. System AG - SP oferuje impregnat 1 - komponentowy KTX 15CY. Podobnie jak w przypadku powłok, maleje wówczas zdolność migracji graffiti wgłąb podłoża. Wiele z impregnatów odznacza się dobrymi właściwościami dyfuzyjnymi. Impregnaty antygraffiti zalecane są do ochrony porowatych podłoży mineralnych, z wyłączeniem podłoży bardzo chłonnych (np. wiele odmian piaskowca).

Ochrona czasowa jest najtańszą, aczkolwiek również skuteczną metodą ochrony. Polega ona na naniesieniu tymczasowej "warstwy traconej" i w razie potrzeby zmyciu jej potem wraz z graffiti. Są to zwykle emulsje wodne parafiny, poliakrylatów, wosków lub mikrowosków.


Powłoki tracone charakteryzuje:

• nieszkodliwość dla podłoża (całkowita odwracalność zabiegu),
• ponowne utworzenie powłoki ochronnej wymaga wprawdzie zakupu preparatu antygraffiti, lecz eliminuje konieczność stosowania środków zmywających,
• są wygodne w użyciu, lecz wymagają użycia myjni ciśnieniowej podającej gorącą wodę o ciśnieniu 60-90 bar,
• część powłok posiada bardzo dobrą paroprzepuszczalność,
• elewacji nie można myć.

Wadą powłok traconych jest ograniczone czasowo działanie ochronne, zależne od grubości warstwy i warunków atmosferycznych.

System mieszany jest kombinacją trwałej warstwy podkładowej oraz traconej warstwy wierzchniej. Do grupy tej należą także te systemy jednowarstwowe, które przy usuwaniu graffiti są usuwane częściowo.

System jest drogi, ale zalecany do stosowania na obiektach szczególnej troski, w miejscach szczególnie narażonych na wandalizm.

Zabytki - a antygraffiti.

Podstawowym zagadnieniem zabezpieczenia substancji kamiennych obiektów zabytkowych jest zastosowanie trwałych środków, nie grożących zniszczeniem zabytku. Muszą one zapewniać zarówno odpowiednie własności fizyko-mechaniczne jak i walory estetyczne.

Wymienione wyżej problemy konserwatorskie obligują do poszukiwania preparatów, które dostosowywane są do charakteru materiału, nie ulegają rozkładowi i zniszczeniu, umożliwiają skuteczne wykonanie zabezpieczenia powierzchni in situ.

Odwracalność zabiegu.

Wydaje się, że w konserwacji zabytków należałoby unikać stosowania nieodwracalnych pokryć utwardzalnych. Wielokrotnie postulowana odwracalność środków stosowanych w konserwacji w przypadku starannego wykonania zabiegu i użycia znanej, odpowiednio trwałej i nieszkodliwej dla obiektu substancji nie jest konieczna.

O ile jednak stosowanie nieodwracalnych krzemoorganicznych preparatów do hydrofobizacji kamienia stało się obecnie popularne i z powodzeniem jest stosowane, o tyle utwardzalne pokrycia antygraffiti są stosunkowo nowym zagadnieniem w konserwacji zabytków i muszą być traktowane z dużym wyczuciem i ostrożnością. Decyzję konserwatora o doborze środków powinno warunkować więc indywidualne podejście do obiektu.